AB: TikTok'un öneri algoritması DSA'yı ihlal etmiş olabilir

Avrupa Komisyonu, TikTok'u Dijital Hizmetler Yasası'nı (DSA) ihlal etmekle suçladı. Suçlamanın odağında, platformun Sana Özel (For You) sayfasında kullandığı öneri sisteminin kullanıcıların ruh sağlığı üzerindeki olası zararlı etkileri yer alıyor. Komisyon'un açıkladığı bulgular ön nitelikte; yani süreç henüz sonuçlanmış değil.

Komisyon'a göre algoritmanın kişiselleştirilmiş yapısı, kullanıcı belirli bir içerik türüyle ne kadar etkileşime girerse ona o kadar benzer videolar gösterilmesine yol açıyor. Düzenleyici kurum, bu tasarımın özellikle üzüntü, yalnızlık ya da beden algısı gibi konulardaki içeriklerde, sonsuz ve tekrarlı maruziyet söz konusu olduğunda zararlı olabileceğini belirtti.

Komisyonun ön bulguları

Komisyon, bu tür döngüleri "tavşan deliği" olarak nitelendirdi ve bunların başta savunmasız yetişkinler ile reşit olmayanlar olmak üzere kullanıcıların ruh sağlığı üzerinde olumsuz etki yaratabileceğini ifade etti.

Ön bulgulara göre TikTok, algoritmanın kullanıcıları bu döngülere çekerek esenliklerini nasıl riske atabileceğini yeterince değerlendirmedi. Komisyon, platformun bu riskleri azaltmak için yeterli önlem almadığını da öne sürdü. Kurum ayrıca, bir videoda "ilgilenmiyorum" düğmesine dokunmanın içerik akışını değiştirmeye yetmeyebileceğine dikkat çekti.

TikTok'tan istenen değişiklikler

Komisyon, TikTok'un Sana Özel sayfasının tasarımını değiştirmesi gerektiğini söyledi. İstenen adımlar arasında kullanıcıların açıkça belirttiği tercihlere daha fazla dayanmak, izlenme süresini içerik önerisinde bir gösterge olarak kullanmayı bırakmak, kullanıcı kontrollerinin erişilebilirliğini ve kullanım kolaylığını artırmak ve algoritmayı düzenli olarak test etmek bulunuyor.

TikTok sorunu Komisyon'un gözünde yeterince gidermezse ve AB bulguları doğrularsa, şirketin ana şirketi ByteDance küresel yıllık gelirinin yüzde altısına kadar varabilecek bir para cezasıyla karşı karşıya kalabilir.

TikTok itiraz ediyor, soruşturma sürüyor

TikTok suçlamaları reddetti. Şirket yaptığı açıklamada Komisyon'un temelde yanlış ifadeler kullandığını ve platformun mimarisini çarpıttığını savundu. TikTok, topluluğunu koruma konusunda güçlü bir geçmişi olduğunu ve kullanıcılara içerik deneyimleri üzerinde doğrudan ve sezgisel kontrol sunduğunu belirtti.

Açıklanan ön bulgular, AB'nin 2024 başında TikTok'a yönelik başlattığı daha kapsamlı soruşturmanın bir parçası. Blok, şubat ayında uygulamanın "bağımlılık yaratan tasarımı" nedeniyle DSA'yı ihlal ettiğini duyurmuştu. Temmuz ayında ise yetkililer, platformun reşit olmayan kullanıcıların hesap gizliliğini korumadığını öne sürmüştü.

Dünya genelinde düzenleyiciler, özellikle çocuklar üzerindeki etkiler nedeniyle sosyal medya şirketlerini son yıllarda daha yakından denetliyor. Bu hafta Google, Meta ve TikTok, 16 yaş altı kullanıcıların potansiyel olarak "bağımlılık yaratan özelliklere" erişmesini yasaklayan bir yasa nedeniyle Kaliforniya'ya dava açtı. Bu gelişme, sosyal medya platformlarının tasarım tercihleri üzerindeki baskının hem Avrupa'da hem de ABD'de sürdüğünü gösteriyor.